Na czym storczyk rośnie najlepiej?
Dla orchidei największe znaczenie mają właściwości fizyczne podłoża, a nie jego skład chemiczny. Nie możemy uprawiać storczyków w tradycyjnej glebie używanej do roślin doniczkowych, gdyż jej konsystencja nie pozwala swobodnie przechodzić powietrzu.
Idealne podłoże powinno charakteryzować się:
- trwałą strukturą,
- dużą porowatością zapewniającą przepływ powietrza,
- dobrą przepuszczalnością z jednoczesnym zatrzymywaniem soli mineralnych i wody,
- stałym, lekko kwaśnym odczynem (pH 4,5-6,0).
Podłoża, które nadają się dla storczyków to:
- Keramzyt – jest to lekkie kruszywo ceramiczne, obojętne chemicznie, o różnej granulacji,
- Kora sosnowa – powinna być kompostowana w naturalny sposób przynajmniej przez rok,
- Torf – ma włóknistą strukturę oraz dużą pojemność wodną i powietrzną. Dzięki zawartości substancji hamujących rozwój drobnoustrojów w materiale tym nie ma patogenów,
- Liście bukowe – zawierają dużo soli mineralnych. Po zebraniu należy je dobrze zasuszyć,
by nie zbutwiały. Rozkładając się, będą służyć za próchnicę,
- Styropian – pokruszony może być dodatkiem rozluźniającym podłoże,
- Łupiny orzeszków ziemnych – znakomicie zwiększają porowatość podłoża,
- Chipsy kokosowe – kawałki włóknistej okrywy orzecha kokosowego.
Jak ciepło powinno być storczykowi?
Orchidee są roślinami pochodzącymi z klimatu ciepłego i wilgotnego, więc zakres temperatur, w jakich czują się dobrze zawiera się między 13˚C a 32˚C. Jednak w obrębie rodziny storczyków można wyróżnić trzy kategorie o różnych preferencjach temperaturowych. Zimnolubne rodzaje, takie jak Cymbidium, Odontoglossum, Masdevallia preferują niższe temperatury w zakresie 16-21˚C.
Średnie temperatury czyli między 18-24˚C w dzień, a 13-16˚C w nocy wolą rodzaje Paphiopedilum, Cattleya, Oncidium.
Ciepłolubne rodzaje Phalaenopsis, Dendrobium, Vanda najlepiej rosną, gdy temperatura w dzień waha się między 21˚C a 29˚C, a w nocy nie schodzi poniżej 18˚C.
Storczyki wymagają niższej temperatury w nocy. Bardzo ważne jest zapewnienie im różnicy między dniem a nocą wynoszącej między 3 a 6˚C.
Storczyki pochodzą z klimatu o dość stabilnej temperaturze, dlatego są bardzo wrażliwe na nagłe jej wahania. Unikajmy więc w zimie otwierania okna, przy którym stoi storczyk, może się to bowiem skończyć opadnięciem kwiatów.
Na którym parapecie najlepiej postawić storczyka?
Storczyki są roślinami, które charakteryzują się raczej niezbyt dużymi wymaganiami świetlnymi. Najlepiej postawić orchidee przy wschodnim lub zachodnim oknie. Wtedy dostarczymy roślinie optymalną ilość światła, jednocześnie nie narażając jej na zbyt duże nasłonecznienie. Zbyt duża ilość światła może grozić poparzeniem słonecznym storczyka. Należy zwrócić uwagę na kondycję liści – jeśli pojawiają się na nich czarne plamki, oznacza to, że roślina potrzebuje mniej słońca i trzeba przestawić ją w bardziej zacienione miejsce.
Dobrymi wskaźnikiem zapotrzebowania na światło są u storczyków liście. Jeśli zakupiona przez nas roślina ma ciemnozielone liście, znaczy to, że będzie potrzebować niewiele światła. Jeśli zaś liście ma koloru szarozielonego, powinniśmy postawić ją w miejscu, gdzie ilość światła będzie większa.
Kolor liści zmienia się, jeśli roślina nie dostaje odpowiedniej ilości światła. Jeśli liście stają się żółtawe, oznacza to, że storczyk jest wystawiony na zbyt dużą ekspozycję światła. Jeśli natomiast roślina dostaje zbyt mało światła, liście będą miały kolor ciemny, a jej wzrost zostanie zahamowany.
Aerangis
Aerangis jest członkiem rodziny należących do storczykowatych. Istnieje około 50 gatunków aerangis. Jego nazwa pochodzi od słów „Aer”(powietrze) oraz Angos (urna), co odnosi się do formy z wargą. Należy do średniej wielkości storczyków. Dorastają do 40cm wysokości. Posiadają dość duże kwiaty przypominające gwiazdy w białym, żółtym lub kremowym kolorze. Wystają z nich napełnione nektarem pręciki. W nocy wydają dość silny zapach. Orchidee z tego rodzaju nie są częstym mieszkańcem naszych domów pomimo dość łatwej uprawy.
Aerangis wymaga temperatury powyżej 15°C, dlatego zanim wystawimy go latem na dwór powinniśmy sprawdzić temperaturę w nocy. Zaleca się nie wystawianie orchidei na bezpośrednie działanie promienie słonecznych by nie uszkodzić jej liści, chociaż powinny być umieszczone w jasnej lokalizacji. Podlewamy je nisko zmineralizowaną wodą zwilżając lekko glebę. Zaleca się podlewanie dość często, ale należy uważać na nadmiar wody, dlatego powinno się go podlewać, kiedy czujmy, że ziemia jest sucha. Orchidee to rośliny wymagające od czasu do czasy nawożenia, najlepiej gotowym środkiem dla storczyków.
Gdzie występują storczyki i co z tego wynika?
Zdecydowanie łatwiej powiedzieć jest gdzie storczyki nie występują. Storczyków nie znajdziemy tylko na wielkich pustyniach oraz obszarach polarnych. Rosną zaś na nizinach, w górach do wysokości 4000m n.p.m. oraz na obszarach subarktycznych, w strefie umiarkowanej i międzyzwrotnikowej. Naturalną konsekwencją zajmowania różnych siedlisk jest przystosowanie poszczególnych odmian storczyków do różnych warunków życia. W zależności od tego, gdzie rosną wystawione są na niższą bądź wyższą temperaturę powietrza, na mniejsze bądź większe dobowe i roczne wahania temperatury, na większą bądź mniejszą wilgotność, na różnej intensywności światło. Do tego dorzucić należy fakt, że przeważająca liczba storczyków to epifity – rosną na drzewach, co również wiąże się z bardzo specyficznymi warunkami życia.
Dla hodowców oznacza to konieczność poznania uprawianych roślin i zapewnienia im warunków zbliżonych do tych, które występują w naturalnych siedliskach gdyż to, co może stanowić wręcz wymarzone środowisko dla jednego storczyka u innego może zahamować kwitnienie czy wręcz doprowadzić do choroby i śmierci rośliny.
Co to są ‘’typy wzrostu’’ i co ma kwiat storczyka w środku?
To, co kojarzymy natychmiast ze słowem storczyk to piękne, skomplikowane, barwne kwiaty. I okazuje się, że mimo bardzo dużych różnic w wyglądzie kwiatów różnych odmian storczyków u wszystkich można wykazać ten sam schemat i te same elementy budowy. Kwiaty storczyków są grzbieciste – przez kwiat daje się poprowadzić tylko jedną płaszczyznę symetrii. Listki (działki) okwiatu zebrane są w dwóch okółkach. Spośród listków okółka wewnętrznego wyróżniamy dolny, odmienny od pozostałych dwóch, nazywany warżką (labellum). Stanowi on ‘lądowisko’ dla zapylających storczyk owadów.
Charakterystyczną dla wielu storczyków cechą jest wykształcanie tzw. korzeni powietrznych. Dotyczy to gatunków rosnących epifitycznie, narażonych na intensywne opady deszczu po których następuje z kolei faza przesychania korzeni. Korzenie powietrzne są pokryte specjalną, gąbczastą warstwą zwaną welamenem, zbudowaną z obumarłych komórek skórki. Welamen ma zdolność zatrzymywania przez długi czas wilgoci chroniąc roślinę przed wyschnięciem. W hodowli amatorskiej, gdzie zazwyczaj rośliny uprawia się w doniczkach często dochodzi do gnicia korzeni, którym nie stwarza się warunków do przeschnięcia. Ciągle wilgotny welamen stanowi wspaniałe siedlisko dla bakterii i grzybów chorobotwórczych.
Storczyki monopodialne
Storczyki monopodialne nie tworzą pseudobulw i kłączy. Pęd stale rośnie, dzięki pąkowi szczytowemu, występującemu na samym wierzchołku. Czasami mogą występować po bokach inne pędy, jednak są one małe. Trudno określić jest okres spoczynku tych storczyków. Czasami mogą spowolnić zimą swój wzrost, jednak zdarza się nie często i tylko w niesprzyjających warunkach. Liście i pąki nie zmieniają swojego wyglądu, dlatego nie możemy mówić, że w pełni przechodzą stan spoczynku.
Storczyk monopodialny rośnie bardzo wolno. Nie osiąga przez to ogromnych rozmiarów. Może przyjmować formę pnącą (kilkumetrowe łodygi), długopędową (do 1 metra) oraz krótkopędową (łodyga zredukowana do minimum). Liście tych storczyków mogą wyrastać zarówno luźno na łodydze, jak i gęsto ją otaczać i osłaniać. W kątach liści pojawiają się pędy kwiatostanowe, które nie posiadają ochronnych pochew kwiatostanów. Najbardziej znanymi storczykami monopodialnymi są: Vanda, Arachnis, Phalaenopsis, Renanthera, Polyrrhiza funalis Pfitz (bardzo ciekawa roślina, której zielone korzenie mają funkcje liści).
Storczyki sympodialne
Storczyki sympodialne swój wzrost zawdzięczają pąkom bocznym, wyrastającym w dolnej części pędu. Dzieje się tak przez to, że same pędy zamierają po kilku okresach wegetacji. Z reguły rozwija się tylko jeden pąk, lecz w szczególnych przypadkach mogą być to dwa. Czasami na roślinie pojawiają się tak zwane kłącza pełzające których wierzchołek rośnie w górę, tworzy pęd kwiatowy lub liściowy i przestaje dalej rosnąć. Storczyk sympodialny, w zależności od długości kłącza, może być pokroju luźnego lub zwartego. Czasami łodyga może przybierać postać pseudobulwy. Jest to zgrubiała, nadziemna część pędu. Gromadzą się w niej woda oraz składniki mineralne, które wykorzystywane są w czasie suszy. Ich wielkość jest zależna od gatunku. Mogą być bardzo malutkie, jak również osiągać kilka centymetrów. Wyposażone są w dużą ilość aparatów szparkowych, które w okresie deszczowym wchłaniają wodę i zapobiegają jej szybkiemu odpływowi w okresie suchym. Bulwy dzielą się na hetero blastyczne i homoblastyczne. Na tych pierwszych może wyrosnąć jeden lub dwa liście, a czasami nawet kwiatostan, na drugich najczęściej pojawiają się skrętoległe niższe liście oraz normalne górne.
Co mówią nam liście storczyków?
Liście storczyka w jego opiece odgrywają coraz większą wagę dla miłośników orchidei. Liście mogą dostarczać wielu cennych informacji o zdrowiu storczyka. Liście storczyka w jego opiece mogą pomóc Ci zdiagnozować co jest nie tak z Twoją rośliną. Jest to jeden z najlepszych sposobów wczesne potencjalne oznaki choroby. Liście mogą być żółte, poczerniałe, brunatne lub uschnięte.
Poczernione liście pokazują swoje konsekwencje na ciele storczyka lub wierzchołku liścia. Jeśli znajdują się na ciele to ma to zazwyczaj przyczynę w zbyt obfitym nasłonecznieniu, powodującym powolne spalanie rośliny. Powinniśmy w takim przypadku zmienić miejsce naszego storczyka na bardziej zacienione. Jeśli nadmierne słońce nie jest przyczyną czarnienia liści, prawdopodobnie powodują to bakterie lub grzyby. Należy wtedy odciąć dotkniętą chorobą część usunąć i zastosować środek grzybobójczego. Jeśli liście bają brązową barwę, przyczyną tego może być nadmiar minerałów w wodzie. Jest to dość powszechne w miejscach, gdzie jest dobra woda. Dlatego powinniśmy testować wodę do podlewania.
Wykorzystanie i zastosowanie kwiatów
Kwiaty poza tym, że cieszą nasze oczy, spełniają w przyrodzie również istotne funkcje.
Nam kwiaty kojarzą się przede wszystkim z celami ozdobnymi. Zwłaszcza trzeba tutaj mieć na myśli rośliny ozdobne tych gatunków o kwiatach z okwiatem okazałym pod względem wielkości i barwy, wonne, o oryginalnym kształcie okwiatu. Najpopularniejsze kwiaty, cenione jako rośliny ozdobne, to przede wszystkim: tulipany, mieczyki, goździki, fiołki, chryzantemy. Uprawą i pielęgnacją kwiatów zajmuje się dział ogrodnictwa zwany kwiaciarstwem. Bukieciarstow – albo florystyka, to natomiast sztuka układania kwiatów, a specyficzną jej odmianę, stosowaną w krajach Dalekiego Wschodu – nazywamy ikebaną.
Kwiaty są cenione jeszcze z innego ważnego względu. Ze względu na to, że dostarczają pszczołom surowca do produkcji miodu – nektaru i pyłku uprawia się szereg gatunków roślin miododajnych.
Kwiaty mogą mieć również zastosowanie kulinarne, jak to ma miejsce w przypadku kalafiora, brokuła czy karczocha. Kwiaty i kwiatostany znajdują także zastosowanie lecznicze.